تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به این لحظه می باشد

دسته ها :‌ آموزش

راز حافظه

ولتر: «بدون حافظه، انسان نمی­تواند چیزی را اختراع کند و نمی­تواند به ترکیب دو اندیشه بپردازد».

راز حافظه

آیا می­خواهید دفترچه تلفن­تان را به راحتی از بر کنید؟ آیا می­خواهید رمز ایمیل، کیف و شماره پلاک اتومبیل­تان را به راحتی به یاد بسپارید؟ آیا می­خواهید نام پایتخت تمام کشورها را به راحتی حفظ کنید؟

قبل از اینکه شروع به مطالعه رازهای حافظه کنید از شما می­خواهیم که اگر تا به حال از عباراتی مثل زیر استفاده می­کردید، دیگر استفاده نکنید: «من فراموشکارم، هیچ­ مطلبی در ذهن من نمی­ماند». به جای آن بارها و بارها تکرار کنید: «من حافظه­ای فوق­العاده دارم، من قادر به یادگیری آسان هستم».

امیدوارم روزی شاهد این باشیم که در مدارس ایران پیش از آموزش رسمی، روش­های تقویت حافظه را آموزش دهند تا دانش­آموزان بتوانند به راحتی در دریای یادگیری شنا کنند.

تقویت حافظه مهارت است و هر مهارتی را با تمرین بسیار می­توان به­دست آورد. بنابراین روش­های زیر را مدام تمرین کنید تا به مهارت دلخواه برسید.

  1. کلمه اختصاری: برای اینکه تعدادی از کلمات و نام­ها را بهتر در ذهن نگاه داریم، از ترکیب حرف اول آن کلمات، کلمه­ای جدید بسازیم و این کلمه ما را به یادآوردن آن کلمات یاری می­دهد.

فرض کنید می­خواهیم موارد زیر را خریداری کنیم: شکر، گوشت، روغن، برنج ودارچین. اگر حرف اول این کلمات را به هم متصل کنیم، کلمه «شب­گرد» درست می­شود.

  1. تداعی: برای این­که مطالب جدید را خوب حفظ کنیم آن­ها را با مطالب قبلی که در ذهن داشته­ایم ارتباط دهیم. در واقع تداعی به کمک تصویرسازی ایجاد می­شود. برای اینکه تداعی بهتری داشته باشیم از تشابه، تضاد و مجاورت استفاده می­کنیم.
  1. تشابه: مثلا نقشه کشور ایران شبیه گربه است و تشبیه نقشه ایران به گربه باعث می­شود نقشه ایران را راحت­تر حفظ کنید و همین­طور نقشه ایتالیا را که شبیه چکمه است.
  2. تضاد: برای یادگیری معنا و تفاوت دو کلمه خسوف و کسوف، می­دانیم که دو حرف «خ» در کنار هم نمی­آیند. یعنی «خ» خسوف و «خ» خورشید گرفتگی با هم نمی­آیند. در نتیجه:

خسوف، ماه­گرفتگی و کسوف، خورشیدگرفتگی است.

  1. مجاورت: نام پایتخت کشورها را نیز از طریق تداعی می­توانیم حفظ کنیم. نام پایتخت کشور عربستان ریاض است. حال این­طور تداعی کنیم که معلم ریاضی­مان هنگام تدریس لباس عربی می­پوشد.
  1. روش اتصال: در روش اتصال، مجموعه­ای از اطلاعات را به­صورت زنجیره­ای به یکدیگر مرتبط می­کنیم، به این شکل که کلمه اول به کلمه دوم متصل می­شود و کلمه دوم به کلمه سوم و… با این کلمات توجه کنید: گربه- موتور- تلویزیون- توپ- گل- کفش- کیف- توپ- آکواریوم- ساعت. حال کتاب خود را ببندید و بعد از ۵ دقیقه، سعی کنید این ۱۰ کلمه را به یاد آورید. البته در ۵ دقیقه نباید به این ۱۰ کلمه فکر کنید. حال چه تعداد از این کلمات را به یاد می­آورید؟ آی کلمات را به ترتیب به یاد می­آوردی؟ حال از روش تصویرسازی و اتصال برای حفظ این کلمات استفاده کنید. به این شکل که کلمه اول را به شکل خنده­دار و عجیبی به کلمه دوم مرتبط کنید و کلمه دوم را به همین شکل به کلمه سوم مرتبط کنید. بنابراین بین تصاویر «گربه» و «موتور» در ذهن­تان ارتباط ایجاد کنید. مثلا مجسم کنید که گربه­ای دارد موتورسواری می­کند. حال بین «موتور» و «تلویزیون» ارتباط برقرار کنید. تصور کنید که موتور وارد تلویزیون می­شود. تا کلمه دهم به سلیقه خود از روش اتصال استفاده کنید. حال کتاب را به مدت۵ دقیقه کنار بگذارید و در این ۵ دقیقه به این کلمات فکر نکنید، حال چه تعداد از کلمات را به یاد می­آورید؟ آیا همه را به ترتیب حفظ کرده­اید؟
  2. روش داستان­سرایی: این روش، نوعی دیگر از روش اتصال است. در این روش، مجموعه­ای از کلمات به صورت داستان به ترتیب به یکدیگر ارتباط داده می­شوند. در مثال فوق می­توان چنین داستان­سرایی کرد: گربه­ای سوار موتور است و با موتور به داخل تلویزیون می­پرد و در داخل تلویزیون شروع به توپ بازی می­کند و بعد از مسابقه تماشاچیان به او گل هدیه می­دهند و…
  3. تصویرسازی: روش تصویرسازی در واقع نوعی تداعی تصاویر برای به یادسپاری است. در روش تصویرسازی، اسامی مجرد مثل آزادی و اعداد که فاقد تصویرند می­توان به راحتی حفظ کرد. تصویرسازی یادگیری را آسان و به تفریح بدل می­کند.

منظور از تصویرسازی این نیست که عین کلمه را در ذهن خود مجسم کنیم. بلکه باید تصویری را که از کلمه به آن اشاره دارد در ذهن خود ببینیم. واقعیت این است که تصویر بهتر از کلام در ذهن می­ماند. ما کتاب­های تاریخی بسیاری خوانده­ایم اما اگر بعد از چندین ماه از ما درباره آن کتاب­ها پرسش شود، مقدار کمی از مطالب را به یاد می­آوریم، ما فیلم­های تاریخی را که دیده­ایم به راحتی به یاد می­آوریم. علت آن است که تصاویر برای ذهن معنادارترند تا کلام.

برای این­که تصویرسازی مؤثرتری داشته باشیم:

  1. حرکت: باید عامل حرکت را یاد بگیریم. اگر تصویر گربه­ای را مجسم کنید که کنار موتور ایستاده است، در حفظ کلمات به شما کمک زیادی نمی­کند. اما تجسم گربه­ای که موتورسواری می­کند، بهتر در ذهن شما می­ماند.
  2. تصاویر خنده­دار و عجیب: تصاویر را به شکل خنده­دار و عجیب دربیاورید. مسلما در شرایط عادی گربه نمی­تواند موتورسواری کند.
  3. وضوح تصویر: باید تصویر ساخته شده را در ذهن خود خوب مجسم کنید. در غیر این­صورت فقط از حافظه کلامی خود استفاده کرده­اید.
  4. اغراق: در اندازه و یا توانایی و… اغراق کنید، مثلا گربه فوق­العاده بزرگی را مجسم کنید که در حال رانندگی با موتور است.
  1. تکرار: تکرار روشی برای انتقال اطلاعات از حافظه کوتاه­مدت به حافظه بلندمدت است.

اگر مطلبی را یک­بار بخوانید و از هیچ­یک از روش­های تقویت حافظه نیز استفاده نکنید، آن مطلب تنها برای مدت کوتاه در ذهن شما باقی می­ماند. یعنی آن اطلاعات در حافظه کوتاه­مدت شما ضبط می­شود. ولی اگر آن اطلاعات را مدام تکرار کنید، آن­ها را از حافظه کوتاه مدت به حافظه بلندمدت منتقل می­کنید و تا مدت زمان بیشتری قادر به یادآوری آن اطلاعات خواهید بود. این روش معمولا تنها روشی است که دانش­آموزان و دانشجویان برای یادگیری به­کار می­برند. اما روش­های دیگر می­توانند سرعت یادگیری شما را افزایش دهند.

  1. یادگیری زبان­های خارجی: برای یادگیری لغات خارجی از روش­های تداعی، اتصال و داستان­سرایی استفاده می­کنیم.

برای حفظ لغات خارجی دو مرحله را پیش­رو داریم:

  1. کلمه­ای را در زبان مادری خود بیابیم که تلفظ مشابه تلفظ کلمه مورد نظرتان از یک زبان خارجی باشد. مثلا تلفظ کلمه «کتانی» شبیه تلفظ کلمه خارجی «­ای را در زبان مادری خود بیابیم که تلفظ مشابه تلفظ کلمه مورد نظرتان از یک زبان خارجی باشد. مثلا تلفظ کلمه «کتانی» شبیه تلفظ کلمه خارجی «cat» به معنای گربه است.
  2. حال بین معنای کلمه زبان خارجی «گربه» و کلمه­ای با تلفظ مشابه آن در زبان مادری «کتانی» داستان می­­سازیم و به کمک این تداعی، کلمه را به راحتی به یاد می­سپاریم. مثلا: «موقع پوشیدن کتانی، ده­ها گربه از کفش کتانی بیرون می­آیند».
  1. اعداد: گفتیم که از طریق تصویرسازی، اطلاعات بهتر در ذهن می­مانند. برای حفظ کردن اعداد باید آن­ها را تصویری کرد. یادگیری این روش حتما شما را به هیجان می­آورد چراکه بسیار کاربرد دارد. شما دیگر لازم نیست شماره تلفن دوستان­تان را یادداشت کنید. با این روش قادر خواهید بود که ۱۰۰عدد و یا بیشتر را به راحتی حفظ کنید و همان ترتیب که حفظ کردید، آن­ها را تکرار کنید. در ابتدا باید برای هر عدد یک حرف از حروف الفبا و یک کلمه را، معادل قرار دهید.

عدد ۱= (آ،أ،إ)- (آب)             عدد ۲= (د) – (در)

عدد۳= (س، ص) – (سیب)     عدد۴= (چ) – (چوب)

عدد۵= (پ) – (پول)             عدد۶= (ش) – (شیر)

عدد۷= (ه­،ح) – (هویج)                    عدد۸= (ت،ط) – (تیر)

عدد۹= (ن) – (نمک)             عدد۰= (ف) – (فیل)

حال برای «۱۰» باید کلمه جدیدی که شامل حرف «آ، أ،إ» و حرف «ف» که معادل اعداد «یک و صفر»ند، بسازیم. مثلا«أفعی».

با توجه به این که حروف «عین و یا» معادلی ندارند، بنابراین مساله­ای ایجاد نمی­شود.

۱۰- افعی       ۱۱- آلبالو       ۱۲- آرد         ۱۳- اسب       ۱۴-جارچی

۱۵- لامپ       ۱۶- قاشق       ۱۷- آهو         ۱۸- خیاط      ۱۹- انجیر

۲۰- دف        ۲۱- دریا        ۲۲- دود        ۲۳- دیس       ۲۴- دل­چرک

۲۵- دیپلم       ۲۶- دوش      ۲۷- دکه         ۲۸- دکتر        ۲۹- دوربین

۳۰- سفیر       ۳۱- ساک       ۳۲- سد         ۳۳- سس       ۳۴- سوئیچ

۳۵- سوپ      ۳۶- سرشیر     ۳۷- مجسمه    ۳۸- سطل       ۳۹- سینی

۴۰- چرخ وفلک   ۴۱- چای       ۴۲- چرم­دوز   ۴۳- چسب     ۴۴- چرچیل

۴۵- چپق        ۴۶- چشم       ۴۷- مورچه     ۴۸- چتر        ۴۹- چمن

۵۰- پفک       ۵۱- پا           ۵۲- پودر       ۵۳- پسر        ۵۴- پیچ

۵۵- پیپ        ۵۶- پشم        ۵۷- پهلو        ۵۸- پتو         ۵۹- پلنگ

۶۰- شوفر       ۶۱- شال        ۶۲- خورشید   ۶۳- شمسی     ۶۴- شک­چی

۶۵- شیپور      ۶۶- شمشیر     ۶۷- شبح        ۶۸- شتر        ۶۸- شنل

۷۰- محفل      ۷۱- حمام       ۷۲- حدیث     ۷۳- حصیر      ۷۴- هچل

۷۵- هپلی       ۷۶- هوش      ۷۷- حبه        ۷۸- هتل        ۷۹- حلزون

۸۰- تفکر        ۸۱- کتاب      ۸۲- متد         ۸۳- طلسم      ۸۴- تیزچرخ

۸۵- توپ       ۸۶- ترشی      ۸۷- تله         ۸۸- توت       ۸۹- تنور

۹۰- نفیر         ۹۱-نجار        ۹۲- قند         ۹۳- نسیم       ۹۴- نچ(نه)

۹۵- نپیر(نام جزیره­ای)               ۹۶- گنجشک       ۹۷- نهر             ۹۸- نت            ۹۹- نگین

برای اعداد ۱۰۰، ۲۰۰ و… نیز می­توانید تصویرسازی کنید. مثلا معادل عدد ۱۰۰ می­شود صابون و معادل عدد ۲۰۰ می­شود داربست.

با توجه به این که کلمات فوق براساس روش مشخصی معادل اعداد فوق قرار گرفته­اند، لذا حفظ اعداد و معادل آن­ها بسیار راحت است.

حال به این عدد توجه کنید ۴۱۵۲۶۳۷۵۳۱۶۴٫ آیا می­تواند این عدد را در ۱۰ ثانیه حفظ کنید. برای حفظ اعداد طولانی باید از سمت چپ دورقم دورقم، معادل اعداد را از طریق اتصال یا داستان­سرایی به یکدیگر مرتبط کنید. بنابراین کلمات: چای، پودر، شمسی، هپلی، ساک و شک­چی را از طریق داستان­سرایی به هم متصل می­کنیم.

مثلا من چندین بسته چای را در پودر لباسشویی می­ریزم و آن را می­دهم شمسی خانم می­خورد و تبدیل به یک آدم هپلی می­شود و داخل ساک می­پرد و به خودش شک می­کند.

  1. حفظ کردن سالنامه: به این عدد ۱۲رقمی توجه کنید:

۴۱۵۲۶۳۷۵۳۱۶۴ از چپ هر رقم نماینده اولین شنبه هر ماه سال ۱۳۸۶ است. بنابراین اولین شنبه فروردین روز چهارم است و اولین شنبه اردیبهشت ماه روز یکم است و…

حال می­توانیم با استفاده از سیستم تصویرسازی و اتصال بین عدد۴ (اولین شنبه) و فروردین ماه ارتباط برقرار کنیم. مثلا عدد ۴ را با تصویر چوب می­شناسیم. حال چوب را به فروردین ماه مرتبط می­کنیم. مثلا تصور می­کنیم که در فروردین ماه شیرینی­ها و آجیل­ها را از چوب می­سازیم.

آیا می­توانید بگویید که سومین شنبه فروردین ماه سال ۸۶ چندم فروردین است؟ با استفاده از روش زیر می­توانید به این جواب برسید:

(اولین شنبه۴) + (دومین شنبه۷) + (سومین شنبه۷) = روز هجدهم

پس سومین شنبه فروردین ۸۶ روز هجدهم فروردین است.

حال آیا می­­دانید روز چهارم دیماه ۱۳۸۶ چند شنبه است؟

(اولین شنبه یکم است) + (سه روز)= سه شنبه

پس روز چهارم دیماه سال ۸۶ سه شنبه است.

0 دیدگاه 35 بازدید 0
آیا شما هم به نویسندگی علاقه دارید؟

دیدگاهی ثبت نشده است.

دیدگاهی ثبت نشده است.